İsrail, ülkenin en ünlü casusu Eli Cohen’e ait belgeler ve kişisel eşyaların yer aldığı 2 bin 500 parçalık arşivi, Suriye’den gerçekleştirilen gizli bir operasyonla ülkeye getirdiğini duyurdu.
Arşivin, Cohen’in 1965’te idam edilmesinden bu yana Suriye istihbaratının kasalarında saklandığı belirtildi.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, operasyonun Mossad tarafından yürütüldüğünü ve arşivin geçtiğimiz günlerde İsrail’e getirildiğini duyurdu.
Arşivde yer alan belgeler, Cohen’in eşi Nadia Cohen’e, idamının 60. yıldönümünde düzenlenen özel bir buluşmada teslim edildi.
Arşivde; el yazısıyla yazılmış mektuplar, sahte kimlik ve pasaportlar, görev notları, Şam’daki evine ait anahtarlar, fotoğraflar, ses kayıtları ve Cohen’in yakalanmasından sonra el konulan kişisel eşyaları bulunuyor.
KURYE KILIĞIYLA CASUSLUĞA UZANAN YOL
1960’ların başında Suriye’ye “Kamil Amin Tabet” sahte kimliğiyle sızan Eli Cohen, dönemin Savunma Bakanı dahil olmak üzere ülkenin siyasi ve askeri lider kadrosuyla yakın ilişkiler kurdu.
İsrail için son derece değerli bilgiler toplayan Cohen, 1965 yılında, Şam’daki evinden İsrail’e bilgi gönderdiği sırada yakalandı. Aynı yıl 18 Mayıs’ta halka açık bir şekilde idam edildi.
Eli Cohen’in naaşı bugüne kadar İsrail’e teslim edilmedi. Nadia Cohen, belge teslim töreninde Netanyahu’ya, “Bütün bunlar çok değerli ama en önemlisi Eli’nin bedeninin geri getirilmesi” dedi. Netanyahu ise naaşın iadesi için girişimlerin sürdüğünü ifade etti.
Geçtiğimiz hafta İsrail, 1982’de Lübnan’da kaybolan bir askerinin naaşını Suriye’den almayı başarmıştı. Bu gelişme, Cohen’in cenazesine ulaşılabileceğine dair umutları yeniden gündeme getirdi.
“COHEN, İSRAİL İSTİHBARATININ EFSANESİDİR”
Başbakan Netanyahu, Cohen için, “O bir İsrail efsanesi. Devletin kurulduğu günden bu yana istihbarat servisimizin sahip olduğu en başarılı ajandır” dedi.
Cohen’in hikayesi 2019 yılında Netflix’in “The Spy” adlı dizisinde de işlenmiş, ünlü oyuncu Sacha Baron Cohen tarafından canlandırılmıştı.
Arşivin içeriği, sadece bir casusun görev kayıtlarını değil, aynı zamanda bir eşin özlemini, bir ailenin bekleyişini ve tarihe tanıklık eden kişisel hatıraları da barındırıyor.
Cohen’in ailesine yazdığı mektuplar, eşinin dünya liderlerine yazdığı af talepleri ve Mossad görev notları, artık İsrail’de, halkın da erişimine açılabilecek bir bellek olarak değerlendiriliyor.