Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, önümüzdeki hafta yapılacak Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısı öncesinde fonlama pozisyonunda önemli bir değişikliğe gitti. Bayram sonrası haftanın ilk iki işlem gününde uzun süredir düşük seviyelerde tuttuğu politika faizi olan yüzde 46’dan yaptığı fonlama miktarını 100 milyar liraya çıkardı. Bu hamleyle piyasa faizlerinin yüzde 49 seviyelerinden aşağı çekilmesi hedefleniyor. Uzmanlar, bu uygulamanın PPK toplantısına kadar sürmesi halinde fonlama faizinin yüzde 46’ya gerileyebileceğini ve 19 Haziran’daki toplantıda politika faizinde indirim yapılabileceğini belirtiyor.
MERKEZ BANKASI’NIN FAİZ ADIMLARI VE PİYASA TEPKİSİ
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ve CHP'nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun gözaltına alınıp tutuklanmasının ardından yaşanan finansal dalgalanmalara karşı Merkez Bankası ardı ardına adımlar attı. Olağanüstü toplantıyla gecelik borç verme faizini yüzde 46’ya düşürdü. Nisan ayındaki PPK toplantısında ise politika faizini yüzde 42,5’ten yüzde 46’ya, gecelik borç verme faizini de yüzde 49’a yükseltti. Piyasa fonlamasının büyük kısmı yüzde 49 gecelik borç verme faizinden yapılırken piyasa faizleri de bu seviyelerde oluştu. Yüzde 46 politika faizinden yapılan fonlama ise uzun süre 1 milyar lira civarında kaldı. Bayram sonrası ise önceki gün, uzun süredir ilk kez yüzde 46 faiz oranıyla 100 milyar liralık ihaleye çıktı.
300 BAZ PUANLIK İNDİRİM ÖNCESİ YUMUŞAK GEÇİŞ
Piyasanın yaklaşık 500 milyar lira olan fonlama ihtiyacının 100 milyar lirası yüzde 46 faizden, kalan 400 milyar liralık kısmı ise yüzde 49 faizden gerçekleşiyor. Merkez Bankası’nın yüzde 46 faizle ihalelerine bu seviyede devam etmesi halinde cuma ya da haftaya pazartesi fonlama faizinin yüzde 46’ya düşeceği öngörülüyor. Böylece PPK toplantısı öncesinde faiz indirimi yapılmadan, fiili olarak 300 baz puanlık yumuşak bir indirim gerçekleşmiş olacak.
UZMANLARDAN DEĞERLENDİRME
Piyasa uzmanları, bu fonlama miktarlarının 3-4 iş günü devam etmesi halinde fonlama faizinin yüzde 46 seviyelerine gerileyeceğini ve Merkez Bankası’nın fiili olarak 300 baz puanlık gevşeme yapacağını belirtiyor. Haziran ayının yüzde 46 faizle geçeceğini vurgulayan uzmanlar, temmuz ayında ise politika faizinde 300 baz puan indirim bekliyor. Tahvil piyasasında yabancı yatırımcıların talebinin arttığını söyleyen uzmanlar, yabancı girişinin devam edeceğini tahmin ediyor.
MERKEZ BANKASI’NDAN FAİZ İNDİRİMİ SİNYALİ
Ekonomist İris Cibre, 100 milyar liralık ihalelerin sürmesinin politika faizinde indirim sinyali olduğunu söyledi. Cibre, “Merkez Bankası 19 Haziran PPK toplantısına kadar önce ağırlıklı fonlama faizini düşürüyor. Döviz kurunun da gelen carry girişleriyle nominal olarak düşmesine izin veriyor. Bu da politika faizi indirimi için ayrı bir sinyal. Merkez Bankası yüzde 49’dan faiz indirimi yapmak yerine önce fiili faizi yüzde 46’ya indiriyor. Ardından PPK’da indirim yapacaktır diye düşünüyorum” dedi.
Cibre, piyasanın genel kanısının faiz indirimi halinde döviz talebinin artacağı yönünde olduğunu ancak mevcut faiz seviyesinde asıl belirleyici unsurun kur seviyesi olduğunu belirtti. Döviz talebinin kısmen artabileceğini, ancak kur seviyesi korunduğu sürece talebin sönümleneceğini ifade etti. Merkez Bankası’nın piyasayı kontrol etme gücünün sürdüğünü vurgulayan Cibre, karar günü açıklanacak metnin de kurda sert hareketleri önlemede önemli olacağını dile getirdi.