Amerika Birleşik Devletleri’de (ABD) Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), ekimde aylık yüzde 0,9 artarak beklentileri aşarken, yıllık bazda yüzde 6,2 ile 31 yılın en yüksek artışını gösterdi. ABD’de enflasyonun zirve yapmasıyla birlikte Dolar/TL kuru rekor tazeleyerek 9.94 seviyesine ulaştı.
ABD’de enflasyonun açıklanmasının ardından gelişmekte olan ülke para birimleri dolar karşısında güç kaybederken en sert darbeyi yine Türk Lirası (TL) aldı. 18 Kasım’da toplanacak Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu’nun faiz indirimine giderek zaten negatif bölgede bulunan reel faizleri daha da düşüreceği yönündeki beklentinin de etkisiyle TL’nin günlük kaybı yüzde 1’i buldu. Dolar 9.8760 lira ile yeni rekorunu kırarken, Euro 11.4166 liraya kadar çıktı.
ABD Çalışma Bakanlığı, ekim ayına ilişkin TÜFE verisini açıkladı. Buna göre, Amerikalı tüketicilerin yaşam maliyeti, ekimde bir önceki aya kıyasla yüzde 0,9 arttı. Piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşen TÜFE verisinin, bu dönemde yüzde 0,6 artması öngörülüyordu. TÜFE, eylülde ise aylık bazda yüzde 0,4 artmıştı. Ülkede TÜFE, ekimde yıllık bazda da yüzde 6,2 artarak beklentilerin üzerinde bir seyir izledi.
Kasım 1990’dan bu yana kaydedilen en büyük yükselişi gösteren yıllık enflasyonun, yüzde 5,8 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyordu. TÜFE, ekimde yıllık bazda yüzde 5,4 artmıştı. Enerji, barınma, gıda, ikinci el araç ve yeni araç endekslerindeki artışlar ekimde tüketici fiyatlarındaki aylık yükselişte etkili oldu. Bu dönemde en yüksek artışı gösteren enerji endeksi, aylık yüzde 4,8 artarken, yıllık yüzde 30’luk yükseliş kaydetti. İkinci el araç fiyatları da aynı dönemde aylık yüzde 2,5 ve yıllık 26,4 arttı. Gıda endeksi ekimde aylık yüzde 0,9 ve yıllık yüzde 5,3 yükselirken, barınma endeksi aylık 0,5 ve yıllık yüzde 3,5 arttı.
Değişken enerji ve gıda fiyatlarını içermeyen çekirdek TÜFE ise ekimde aylık yüzde 0,6 artarak beklentilerini geride bıraktı. Çekirdek TÜFE’ye ilişkin piyasa beklentisi aylık yüzde 0,4 artması yönündeydi. Çekirdek enflasyon, yıllık bazda da yüzde 4,6 artarak beklentileri aştı. Ağustos 1991’den bu yana en yüksek artışı gösteren verinin yüzde 4,3 artması bekleniyordu. Çekirdek TÜFE eylülde, aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 4 artmıştı. Analistler, ekim ayı enflasyon verisinin küresel tedarik zincirinde sıkıntıların yaşandığı bir ortamda enflasyonun gelecek yıla kadar yüksek seviyelerde seyredebileceğine dair yeni işaretler verdiğini belirtti.
DOLARDA TARİHİ ZİRVE
ABD’de enflasyon oranlarının artmasıyla birlikte Dolar kurlarında da hızlı artış yaşandı. Önceki günü 9.85 seviyesinde tamamlayan dolar yeni güne 9.94 ile yeni zirvesine ulaşarak başladı. Zirveyi yenileyen dolar tekrardan 9,93 bandına geriledi.
ENFLASYON TÜRKİYE’DE 19.58’E YÜKSELDİ
Enflasyonda yükseliş eylül ayında da sürdü. Tüketici enflasyonu (TÜFE) eylülde yüzde 19,58’e yükseldi. Ağustosta oran yüzde 19,25 ile Merkez Bankası’nın (TCMB) yüzde 19’luk politika faizini aşmış, sonrasında TCMB faizi yüzde 18’e çekmişti. Böylece faiz ile enflasyon arasındaki fark daha da açıldı.TÜFE’de (2003=100) 2021 yılı Eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 1,25, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 13,04, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 19,58 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 16,42 artış gerçekleşti.