Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in “yakında cari fazlayı konuşacağız” sözlerine karşın, Merkez Bankası'nın nisan ayı ödemeler dengesi verileri ciddi riskleri ortaya koydu. Cari açık, yılın ilk dört ayında Orta Vadeli Program'da 2025 sonu için öngörülen hedefin üçte ikisine ulaştı. Nisan itibarıyla cari açık 20,3 milyar dolara yükselerek yıl sonu hedefinden sapmanın habercisi oldu.
SİYASAL GERİLİMİN EKONOMİYE YANSIMASI DERİNLEŞTİ
Mart ayında yapılan operasyonların ekonomik etkileri, ödemeler dengesi verilerine yansıdı. Nisan ayında rezerv kaybı hızlandı, yabancı yatırımcı çıkışı rekor seviyelere ulaştı. Martta başlayan yerli sermaye çıkışı, nisanda artarak devam etti ve sermaye kaçışı 7,9 milyar dolara yükseldi. Aynı dönemde yabancı portföy yatırımcıları da toplam 10,9 milyar dolarlık çıkış gerçekleştirdi.
REZERVLERDE TARİHİ DÜŞÜŞ
Merkez Bankası rezervlerinde bir ayda 24 milyar 988 milyon dolarlık düşüş yaşanırken, iki ayda toplam kayıp 40 milyar doları buldu. Bu, son 34 yılın en yüksek aralıksız rezerv kayıplarından biri olarak kayda geçti. Döviz rezervlerini korumaya yönelik adımlar arasında zorunlu karşılık oranlarının artırılması ve ihracatçıların döviz gelirlerinin yüzde 35’ine el konulması yer aldı. Ancak bu adımların etkisinin sınırlı kaldığı ortaya çıktı.
ENERJİ FİYATLARINDAKİ ARTIŞ HEDEFLERİ ZORA SOKUYOR
İsrail ve İran arasında artan gerilim enerji fiyatlarını yukarı çekiyor. Petrol fiyatlarının yükselmesi, doğalgaz ve elektrik zamlarını beraberinde getiriyor. Enerji ithalatına bağlı ödemeler dengesi üzerindeki baskı giderek artarken, enerji ve altın dışı kalemlerde bile 1,9 milyar dolarlık cari açık verilmesi dikkat çekti. Bu rakam, son beş yılın en yüksek düzeylerinden biri olarak öne çıktı.
ENFLASYON BASKISI YENİDEN TIRMANABİLİR
Petrol fiyatlarındaki artış ve doğalgaz ithalatındaki maliyet yükselişi, önümüzdeki aylarda akaryakıt ve doğalgaz zamlarını kaçınılmaz kılıyor. Bu durum, enflasyonla mücadeleyi zorlaştıracak ve tüketici fiyatlarında yeni bir yükseliş dalgası yaratabilecek. Enerji maliyetlerindeki artış, hem cari açık hedeflerini hem de enflasyon beklentilerini riske sokuyor.