Southampton Üniversitesi’nden yer bilimciler, Etiyopya’daki Afar bölgesi ve Ana Etiyopya Rift Sistemi’nden topladıkları 130’dan fazla volkanik kaya örneği üzerinde yaptıkları analizlerde, manto tabakasının derinliklerinde yukarı doğru yükselen nabız benzeri erimiş kaya dalgaları keşfetti.
Araştırma ekibinin lideri Dr. Emma Watts, “Manto tabakası durağan değil, atıyor. Bu nabızlar, farklı kimyasal imzalar taşıyor ve tektonik plakalar tarafından yönlendiriliyor” diyerek bulguların önemine dikkat çekti.
KITA İKİYE BÖLÜNEBİLİR
Bilim insanları bu hareketlerin, Afrika kıtasının doğusunda, Etiyopya’daki rift bölgelerinde plakaların birbirinden uzaklaşmasına neden olduğunu ve bu sürecin sonunda kıtanın ikiye ayrılacağını öngörüyor.
Bu kıtasal yarılma sürecinin sonucunda yeni bir okyanus oluşabilir. Ancak bu, hemen gerçekleşmeyecek. Tahminlere göre bu süreç milyonlarca yıl alacak.
Prof. Tom Gernon, “Plaka ne kadar hızlı ayrılıyorsa, bu nabızlar da o kadar düzenli ve verimli şekilde ilerliyor. Kırılgan zeminlerde bu hareket damar içinde atar gibi ilerliyor” ifadelerini kullandı.
Araştırmada, Afar bölgesinin altındaki mantoda tekrar eden kimyasal bantlar keşfedildi. Bu durum, mantonun homojen ve sabit olmadığını, aksine dinamik bir yapıya sahip olduğunu gösteriyor. Bilim insanları bunu “jeolojik barkod” olarak tanımlıyor.
Bu bulgular, yalnızca kıtasal yapıların değil, yüzeydeki volkanik aktivitelerin, depremlerin ve kıta ayrılmalarının nasıl oluştuğunu anlama konusunda da yeni bir kapı aralıyor.
“KORKULACAK BİR DURUM YOK”
Araştırmanın ortak yazarlarından Dr. Derek Keir, “Derin manto yükselmeleri, tektonik plakaların hareketiyle doğrudan bağlantılı. Bu, yüzeydeki volkanlar ve depremleri yorumlama şeklimizi tamamen değiştirebilir” dedi.
Ancak bilim insanları, bu sürecin çok uzun zaman alacağını vurgulayarak, şu anda kıtanın bölünmesinden korkulacak bir durum olmadığını belirtiyor.